Prematüre bebek nedir? sorusunu cevaplayan Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Filiz Bakar, hamileliğin 37 gebelik haftasından önce sonlanması prematüre doğum olarak tanımlandığını söyledi. Normal, sağlıklı bir gebelik 37-41 hafta 6 gün, ortalama 40 hafta sürerken prematüre doğumların yüzde 25'inin nedenleri ile ilgili net bir açıklama yapılamıyor. Peki prematüre bebek bakımı nasıl yapılıyor? Prematüre bebekler nasıl besleniyor? İşte detaylar.
Erken doğan bebeklerin zamanında doğan bebeklere göre birçok açıdan riskli bir durumda hayata başlayacağını söyleyen, Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Filiz Bakar, prematüre doğan bebekleri bekleyen sorunlar konusunda bazı önerilerde bulunuyor.
Annede özellikle idrar yolları ve genital enfeksiyonlar, anne rahmindeki sorunlar, annede yüksek tansiyon, diyabet, kalp hastalığı, çoğul gebelik, bebeğin içinde bulunduğu amniyon sıvısının fazla olması, plasenta problemleri, anne yaşının 18 altı veya 40 yaş üstü olması, annenin daha önce prematüre bebek doğurmuş olması, stres erken doğuma yol açabilen risk faktörleri arasında yer alıyor.
Erken doğan bebekler zamanında doğan bebeklere göre birçok açıdan riskli bir durumda hayata başlıyor. O yüzden erken doğumun mümkünse yatak istirahati ve medikal tedavilerle engellenmesi, kontrol altına alınamıyorsa bebeğin erken hayata daha hazır olarak doğabilmesi için doğum öncesi anneye steroid tedavisi verilmesi önem taşıyor.
● Prematüre doğan bebekler birçok organ sistemine ait yetersizliklerle karşılaşıyorlar. Bebek ne kadar erken doğmuşsa riskler de o kadar fazla oluyor. Bebeğin doğum haftası yanında doğum ağırlığı, cinsiyeti, tekil veya ikiz olması, doğum öncesi streoid yapılmış olması riskleri belirlemede önem arz ediyor.
Özellikle 34 hafta altında doğan bebekler çene kasları yeterince güçlenmeden ve emme-yutkunma refleksleri ve soluma koordinasyonu henüz gelişmeden doğduklarından dolayı beslenme sorunları yaşayabiliyor. Bebeğin doğum haftasına göre ilk günler damar yolu ile protein, şeker ve yağ desteği yapılıyor. Bu arada çok az miktarlarda anne sütü de başlanıyor. Yoğun bakımda yatan bebekler emme-yutkunma refleksleri gelişinceye kadar ağız veya burundan mideye inen sonda yoluyla beslenebiliyor. Emme-yutma-soluma koordinasyonu geliştikten sonra da emerek beslenmeye geçiliyor. Özellikle anne sütü prematüre bebekler için çok değerli bir besin kaynağıdır. Anne sütünün sağılması konusunda anneler desteklenmelidir. Anne sütü yoksa formül mamalar kullanılır.
Taburculuk öncesi anne ile bebeğin hastanede birkaç gün aynı odada kalmaları ailenin kaygılarını azaltarak bebek bakımı konusundaki yetkinliklerini artıracağını belirten Prof. Dr. Filiz Bakar, prematüre bebeklerin yatışları süresince ortalama 3 saatte bir beslenmeleri gerektiğinin de altını çiziyor.
Bebek taburcu olmadan evde bebeğin bakımı ile ilgilenen kişilerin boğmaca aşısı olması öneriliyor. Kış mevsiminde taburculuk varsa evdekilerin grip aşısı olması gerekiyor. Kış sezonu boyunca küçük prematüre bebeklere ayda bir kez respiratuar sinsisyal virüs aşısı yapılmalı, diğer aşılarsa zamanında doğan bebeklerle benzer zamanda yapılması gerekiyor.
Evde uygun hijyen ve bakım ortamının sağlanması önemlidir. Bu bebekler ısı kaybına daha duyarlı olduklarından ev içi ısının 23-24 c dolayında tutulması, kendi giydiklerimizin bir kat fazlası ile giydirilmesi, dışarı çıkınca da uygun şekilde giydirilmesi, eldiven şapka takılması gerekiyor. Enfeksiyonlara yatkın olduklarından ev dışı kalabalık ortamlara götürülmemesi, eve ziyarete gelenlerin uyarılması, grip olan varsa temas ettirilmemesi gerekiyor. Bebeğe dokunacak herkesin ellerini çok iyi yıkaması ve yanında sigara içilmemesi de dikkat edilmesi gereken diğer konular arasında yer alıyor.
Rutin doktor ziyaretleri dışında kusma, öksürük, morarma, ateş gibi hastalık belirtileri görüldüğü anda mutlaka doktora başvurulması gerekiyor.
Prematüre bebekler gelişimsel ve fiziksel açıdan düzeltilmiş yaşları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerekiyor. Prof. Dr. Filiz Bakar, prematüre bebekler için uyku önerilerini şöyle sıralıyor…
Hakkında
Mezun Olduğu Fakülte ve Yılı:
Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi (1992)
”
Alo Yeditepe
Video içeriği