Prostat Sağlığını Koruma Yolları

Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Başhekimi ve Üroloji uzmanı Prof. Dr. Faruk Yencilek, 45 yas üstü erkeklerin prostat sağlığı konusunda dikkat etmesi gerektiğini belirterek, çok önemli açıklamalarda bulundu.

• Prostat Nedir?

Prostat her erkekte olması gereken, üremeyle ilgili bir organ. Mesanenin (idrar torbasının) önünde bulunur, İçinden de alt idrar yolu geçer. Ergenliğe kadar gelişmemiş bir formda bulunur. Ergenlikle beraber testosteron (erkek cinsel özelliklerinin gelişmesinden sorumlu hormon) seviyesi artınca prostatta da birtakım değişiklikler olmaya başlar. Prostat erkeklik hormonunu alıp çok daha güçlü bir hormona çevirir. Böylelikle prostat iyice kendini geliştirmeye başlar. Bu dönemde üreme üzerinde etkili olur. Prostat, içinde meni denen sıvıyı bulundurur. Meni dediğimiz şey sperm artı prostat sıvısıdır. Yani prostat, spermlerin yaşaması İçin onlara gerekli olan besini üretir.

• Kaç Tür Prostat Hastalığı Var?

Kabaca 3 türden söz edebiliriz. Prostat iltihapları (prostatit), prostatın İyi huylu büyümesi ve prostat kanseri. Prostat büyümesi ve kanseri genellikle 40 yaşından sonra, prostat iltihapları ise 40 yaş öncesinde görülüyor.

• Prostatit Sebepleri Nelerdir?

En sık cinsel yolla bulaşan hastalıklar nedeniyle ortaya çıkar. Bir de idrar yolundan geçen bazı bakteriler, örneğin e.coli, Prostat iltihaplarına yol açıyor. Prostattaki değişikliklerin temelleri aslında gençlik döneminde atılıyor. Ama bulgu vermeye başlaması genellikle 40 yaşından sonra oluyor.

• İyi Huylu Büyüme Nedir?

Prostat bezinin hem hacminin genişlemesi (hipertrofi) hem de hücre sayısının artması (hiperplazi) ile prostatın boyutunda artış olmasıdır. İdrar şikâyetlerinin ortaya çıkması iki yolla oluyor. Bir, direkt kitle etkisiyle. Yani prostat büyüyor, gelişiyor, içinden geçen idrar yolunu tıkıyor. Tıpkı akan bir suyun önüne taş koymak gibi. İkinci yol ise şöyle: Mesaneden sonra prostatın içinden geçip prostatın bitimine kadar olan yere prostatit üretra deniyor. Normalde sağlıklı bir birey  idrar yaptığında bu bölgenin  gevşemesi lazım. Fakat prostat bazen üretranın gevşemesine müsaade etmiyor. O zaman da prostat çok büyük olmasa bile yolu tıkayabiliyor. Yani idrar şikâyeti için prostatın her zaman büyük olması şartı yok. Prostat bazen çok büyük olup örneğin 100 grama kadar çıkıp hiçbir sıkıntı vermeyebiliyor. Bazen de 30 gram olmasına rağmen canınıza okuyabiliyor, ilaçlara bile yanıt vermiyor. Kısaca prostat sadece büyüyerek yani, İdrar yolunu tıkayarak sıkıntı vermiyor. Aynı zamanda idrar yolunun genişlemesini engelleyerek işemeyle ilgili sıkıntıya yol açıyor.

• Prostatın Büyümesi Doğal Süreç mi, Mutlaka Büyüyor mu?

Herkeste olmasa da erkeklerin yüzde 90’ında büyüdüğünü söyleyebiliriz. 40 yaşından sonra çoğunlukla yavaş yavaş problem çıkartmaya başlıyor. Büyümesinde hormonal çevresel, genetik faktörler, yiyip içilenler etkili. 

• Prostatın İyi ya da Kötü Huylu Olup Olmadığı Nasıl Belirleniyor?

Parmakla prostat muayenesi ve PSA testiyle... Muayene ve PSA sonuçları iyiyse "Sizde iyi huylu prostat büyümesi var" diyoruz. Ama yıllık takiplerini yaptırmasını öneriyoruz. Yaş ilerledikçe prostat kanseri sıklığı da artıyor. Hiçbir sıkıntınız olmasa da 45 yaşından sonra bir üroloğa gidip prostat kontrollerine başlamak gerekiyor

İyi huylu prostat büyümesinin yol açtığı yakınmalar:

• İdrarı başlatmak için ıkınma.
• İdrar akımında yavaşlama.
• Çatallı işeme.
• İşerken idrarın kesilip yeniden başlaması.
• İdrar yaptıktan sonra geride idrar varmış gibi bir hissin olması.
• Geceleyin 2'den fazla idrara çıkma.
• Sık sık idrara gitme isteği.
• Az ve sık idrara çıkma.