Damar İçi Ultrason (IVUS) Nedir?

IVUS, damar içi ultrasonografik bir yardımcı görüntüleme yöntemidir. 

IVUS, intravasküler ultrason anlamına gelir ve bu, bir tür medikal görüntüleme tekniğidir. IVUS, damar içindeki (intravasküler) yapıları ultrason dalgalarını kullanarak görüntülemek için kullanılan bir teknolojidir. Bu, genellikle koroner arter hastalığı gibi damar hastalıklarının teşhisi ve tedavisi için kullanılmaktadır. 
IVUS prosedürü sırasında, bir kateter (ince bir tüp) damara yerleştirilir ve bu kateterde yer alan ultrason probu damar içinde hareket ettirilir. Ultrason dalgaları, damarın iç yapısını yüksek çözünürlüklü bir şekilde görüntülemek için kullanılır. Bu kamera 360 derece bir açıyla damarın bütün katmanlarını görüntülemeyi sağlar.  Bu, doktorlara damar duvarının kalınlığı, plak birikimi, tıkanıklıklar ve diğer damar hastalıklarıyla ilgili önemli bilgiler sağlamaktadır.

IVUS Hangi Durumlarda Uygulanır?

IVUS, koroner anjiyografinin yeterli olmayacağı durumlarda karar verme ve tedaviyi yönlendirme amacıyla kullanılmaktadır. Koroner anjiyografi kalp damar hastalıklarında özellikle koroner arterlerde darlık ve tıkanıklıkların tanısında altın standart bir yöntem olarak kullanılan ve çoğunlukla da yeterli olan bir yöntemdir Ancak, ana damar girişimlerinde, özellikle de kalbin üçte ikisini besleyen sol ana koroner damarlarda yapılan girişimlerde çok net karar verilmesi gerekmektedir. Takılacak stentin çapı, uzunluğu, stentin nereye doğru uzatılacağı gibi bilgilerle ilgili karar verirken koroner anjiyografi çoğunlukla yetersiz kalmaktadır. Dolayısıyla bu işlemleri IVUS kılavuzluğunda gerçekleştirilmektedir.  Uluslararası kılavuzlarda da bu konudaki uzlaşı raporlarında da önerilen belli damar girişimlerinde IVUS yöntemin kullanılması yönündedir. 

Koroner Anjiyografi İle IVUS Arasındaki Fark Nedir?

Koroner anjiyografi ve IVUS (damar içi ultrason) ikisi farklı yöntemlerdir. Koroner anjiyografi, anjiyografi cihazı yardımıyla damarı görünür hale getirmek üzere kontrast madde verilerek damarın iki boyutlu olarak görüntülenmesidir. Ancak damar içi ultrason yani IVUS damar içinin 360 derece görüntülenmesini sağlar. Aslında, koroner anjiyografi ve IVUS birbirini tamamlayan iki yöntemdir. Damardaki kireçlenme, küçük yırtıklar, damarın gerçek çapı, lezyonların özellikleri gibi durumları anjiyografi ile görülemez ancak IVUS ile daha net görülebilir hale gelir. Bu nedenle IVUS (damar içi ultrason) ve  koroner anjiyografi sırasında ayrıntıya ihtiyaç duyulduğunda uygulanır. 

IVUS Nasıl Uygulanır?

IVUS, koroner anjiyografi sırasında uygulanır. İnce bir kateter (tüp) artere yerleştirilir ve damarlar boyunca ilerletilir. İleri hareket ettirilebilen bir IVUS probu, kateterin ucuna bağlanır. IVUS probu, damar içinde hareket ettirilir ve ultrason dalgaları gönderir. Yansıyan dalgalar, bilgisayar tarafından işlenerek detaylı damar içi görüntüler oluşturulur. Oluşturulan görüntüler, monitörde gerçek zamanlı olarak izlenir. Doktor, damarın iç yapısını, plak birikimini, tıkanıklıkları ve diğer önemli bilgileri değerlendirir.
IVUS katateri işlem sonrasında damarın en son noktasından başlangıç noktasına kadar pull back olarak tanımlandığı şekilde geriye doğru çekilir. Bu prosedür, damar hastalıklarının teşhisi, tedavisi ve takibi açısından önemli bir rol oynar.